02 Ιανουαρίου 2017

Το Πορτρέτο







 Ετούτη η κοπέλα, που με κοιτάζει απ’ τον απέναντι τοίχο, μέσα απ’ το κάδρο της, είναι μια ευλογία για μένα.
 Βρήκα το πορτρέτο της στα σκουπίδια και σίγουρα θα με ευγνωμονεί που το μάζεψα.
Είναι μια Μοναχή, με τέχνη καλά αποστηθισμένη - όχι επώνυμης ζωγράφου - άλλωστε γι’ αυτό θα την πέταξαν χωρίς να νοιαστούν για τα μάτια της - τα κάνει κάτι τέτοια ο κόσμος μας. Όμως άψυχη; πως μπορεί να είναι μια κοπέλα άψυχη όταν μια ψυχή την αποτύπωσε;

  Τα μάτια της έχουν κάτι, μια ζωντάνια, κανείς δεν μου το βγάζει απ’ το μυαλό, πως η κοπέλα στο πορτρέτο συλλογίζεται - μια νύχτα μοναξιάς, δεν ντρέπομαι να το πω, πως της ζήτησα, άφοβα μάλιστα, να ζωντανέψει για να μιλήσουμε. Όμως δεν χρειάζονταν κι αργότερα το κατάλαβα. Μιλούμε ούτως ή άλλως, τα μάτια της μιλούν, είναι μια ζωγραφιά. Είναι τόσο θετικά τα μάτια της, κι η έκφρασή της τόσο αθώα, που όπου κι αν σταθώ στο δωμάτιο με βλέπει. Έχω την αίσθηση πως με παρακολουθεί, και δεν μπορεί αυτό να μη συμβαίνει εφόσον έχω την αίσθηση.

 Είμαι βέβαιος τώρα, πως αυτή την κοπέλα, την βρήκα για να μου θυμίζει κάτι. Έχει μια παράξενη, θετική κι ακίνητη αθωότητα. Αυτή η κοπέλα στο πορτρέτο, είναι για μένα, ένας προσανατολισμός. Ομολογώ πως τη θετικότητά μου πολλές φορές τη χάνω, μαύρες σκέψεις με βασανίζουν, όμως μια ματιά να ρίξω στα μάτια της τις παίρνει όλες. Τις απορροφά. Όλες μου οι μαύρες σκέψεις βυθίζονται μέσα στα μάτια της, στα μάτια μιας κοπέλας στο πορτρέτο. Αυτό, με πόσα λεφτά θα μπορούσα να το αγοράσω;

 Μια κοπέλα συνομήλική της ζωγράφισε αυτή την κοπέλα, μια κοπέλα που έβαλε στο πορτρέτο κάτι απ’ τη δική της ψυχή κι αθωότητα. Την έχω τόσο ανάγκη μερικές φορές ετούτη την αθωότητα... που το πορτρέτο γίνεται αξίας ανυπολόγιστης. Έχω κι αληθινά μάτια να δω, μα καθαρά σαν του πορτρέτου δεν είναι. Ποτέ τόσο σταθερά αληθινά κι απόλυτα. Τα μάτια του πορτρέτου είναι άχρονα κι αθάνατα, είναι μια θετικότητα πλημμυρισμένη, με ισοσταθμίζει στις ταλαντεύσεις μου, με κρατούν τα μάτια ενός πορτρέτου.
  
 Δεν θεωρώ διόλου τυχαίο που το βρήκα, και διόλου τυχαίο που το κρέμασα στον απέναντι τοίχο, δίχως να τα συλλογισθώ όλα αυτά. Όμως κάλυψε μια ανάγκη μου κι ό,τι χρειαζόμουνα. Δεν ήξερα τότε πως δύο μάτια γεμάτα λάμψη μπορούν να σε κρατήσουν - ακόμα και στη ζωή. Και δύο τέτοια μάτια στη ζωή σπάνια τα συναντώ.
Δύο μάτια ακτινοβόλα που δεν χορταίνεις να τα βλέπεις. Δύο μάτια ακτινοβόλα μιας κοπέλας ενός πορτρέτου σε έναν κόσμο σκιών. Και ρωτώ: που να ρίξω το βλέμμα μου;

Η κοπέλα που ζωγράφισε το πορτρέτο, έβαλε τα χέρια της κοπέλας στο πορτρέτο στο στήθος της, και στα χέρια της αυτά να κρατά ένα μπουκέτο με ανθισμένα λουλούδια. Αυτό όχι μου λέει πολλά, αλλά πολλά περισσότερα. Η κοπέλα που ζωγράφιζε το πορτρέτο είχε μια ανθισμένη καρδιά, κι η καρδιά της πέρασε όλη στην κοπέλα του πορτρέτου. Αυτά με μια ματιά δεν τα βλέπεις, μα με την καρδιά σου τα βλέπεις ξεκάθαρα.

 Κι είναι η κοπέλα αυτή στο πορτρέτο κεντραρισμένη τόσο στην καρδιά της σαν άγγελος. Είμαι λοιπόν τώρα βέβαιος, πως κάποιος πέταξε έναν άγγελο στα σκουπίδια και βρήκα έναν άγγελο επειδή τον χρειαζόμουνα. Δεν έχω γι’ αυτό καμία απολύτως αμφιβολία, και μάλιστα σκεπτόμενος ορθολογικά και ρεαλιστικά.

 Ο κόσμος που ζω σίγουρα θα είναι φτωχός και άφραγκος - τέτοια μάτια δεν τα πετάς, κάθεσαι και τα βλέπεις με τις ώρες. Μάτια γεμάτα ανύψωση. Κι όχι μόνο αυτό, μα αν κοιτάξεις με τα μάτια σου τα μάτια της κάτι από περισσότερο σε ενθουσιάζουν. Τα πορτρέτα όμως δεν μιλούν. Άλλη μια βλακεία αυτή του κόσμου μας. Άλλη μια βλακεία ενός κόσμου που κουβεντιάζει με την εικόνα των άλλων.

 Η κοπέλα στο πορτρέτο είναι περιστοιχισμένη και βγαίνει μέσα από ένα πλουμιστό φόρεμα, σαν καθολικής μοναχής, και μοιάζει έτσι καθώς βγαίνει και τη θωρώ, σαν να βγαίνει μέσα από μια αχιβάδα. Σαν να βγαίνει δηλαδή ανθισμένη μέσα απ’ την ίδια την καρδιά της. Ο ίδιος δηλαδή ο σκοπός της ζωής και του κόσμου. Βρήκα το σκοπό της ζωής και του κόσμου… που? στα σκουπίδια!

 Κι είναι γεμάτη συγκίνηση. Τα μάγουλά της έχουν ένα χρώμα ελαφρώς ροδαλό, κοκκινίζουν, κι είμαι βέβαιος πως συμβαίνει αυτό επειδή ντρέπεται για τις σκέψεις μου. Είναι μια κοπέλα συνεσταλμένη. Στην κοπέλα αυτή του πορτρέτου, όταν στρέψω το βλέμμα μου, διαβάζω ολοκάθαρα την διάθεσή μου. Με κάνει να ξέρω κάθε στιγμή τί αισθάνομαι και να βρίσκω τον εαυτό μου. Είναι ο πιο αμιγώς καθρέφτης μου, γι' αυτό είναι ζωντανή! Με φέρνει σε επαφή με τον εαυτό μου, πως θα μπορούσε να μην ήταν ζωντανή;

 Είναι ένα παιδί πριν το χτυπήσει η λαίλαπα του κόσμου. Μα και ποιος δεν είναι μέσα του ένα τέτοιο παιδί; Είναι μια αγία. Μα και ποιος δεν είναι μέσα του βαθιά άγιος; Κι επιπλέον, ποιος δεν κρεμά στους τοίχους του πορτρέτα αγίων;

 Είμαι ευτυχισμένος με τη συντροφιά της, πάντα θέλει κάτι να μου πει, κάτι πάντα θέλω να πω στον εαυτό μου, συνεννοούμαστε περίφημα. Μιλούμε τη γλώσσα της σιωπής. Θα κουβαλώ το πορτρέτο αυτό, σε όποιο σπίτι κι αν μετακομίσω, σαν το βαλιτσάκι που κουβαλούσε μαζί του ο Γιάννης Αγιάννης. Για τους προσωπικούς μου λόγους. Όπως όλοι έχουμε κάποια αντικείμενα που μας συνοδεύουν σε όλη μας τη ζωή. Κι ελπίζω να μη φανώ αχάριστος και ξεχάσω κάποτε πως με στήριξε. Όμως το πορτρέτο και τότε θα με συγχωρέσει, γιατί τα μάτια της κοπέλας αυτής είναι γεμάτα κατανόηση.

 Αυτό το κείμενο της το αφιερώνω. Για να έχει συντροφιά στην αθανασία της, μία τουλάχιστον καλή εμπειρία, από τον κόσμο των ζωντανών. Κάποιος την πέταξε στα σκουπίδια, κάποιος άλλος τη μάζεψε και τη φρόντισε. Ελπίζω να μην την πληγώσαμε πολύ, όπως συνήθως κάνουμε, από απερισκεψία ή σκοπιμότητα, με ανθρώπους και πορτρέτα. 


Δημοσίευση σχολίου

Ανάταση Πτώσεως

Μη μου πέφτεις τώρα επιστράτευσε όλες τις ζωγραφιές κοντά είναι ο κήπος με τα κυπαρίσσια Λύγισε αν θες, άφησε να ...