11 Απριλίου 2017

Το Φως








 Τι είναι η φώτιση; πόσα ξέρουμε γι' αυτήν; μπορούμε να την καταλάβουμε ή μόνο να τη νιώσουμε; είναι για τους κοσμικούς ή μόνο για τους κληρικούς και πόσο απέχουμε από μια φώτιση; οι άγιοι είναι άνθρωποι τελικά ή κάτι άλλο; είναι όλοι εν δυνάμει υποψήφιοι φωτισμού ή μόνο μερικοί;

 Συνηθίζεται στο λαό μας να λέμε σε μια δύσκολη κατάσταση - αν και στην εποχή μας όχι τόσο αλλά περισσότερο σε περασμένες εποχές κι αυτό είναι μείον για την εποχή μας - ο θεός να σε φωτίσει! Φαίνεται λοιπόν πως η φώτιση είναι κάτι σαν λύση σε ένα πρόβλημα, σαν μια απάντηση. Φαίνεται ακόμα, πως η φώτιση είναι η κατάσταση εκείνη που επικαλούμαστε σ’ ένα αδιέξοδο, σ’ ένα συναισθηματικό αδιέξοδο. Γιατί ένα εξωτερικό πρόβλημα απελπισία κι αδιέξοδο μέσα μας γεννά. Είναι λοιπόν η φώτιση ένα είδος απάντησης, λύτρωσης κι ανακούφισης, περιστασιακής η μόνιμης;

 Αν είναι έτσι, όπως τα γράφει το χέρι τούτο και η λύση σ’ ένα πρόβλημα είναι η φώτιση, δεν θα πρέπει μια καθολική φώτιση να είναι η λύση όλων των προβλημάτων; κι ο καθολικός φωτισμός, ένας φωτισμένος νους δηλαδή, δεν θα πρέπει να έχει βγει από όλα τ' αδιέξοδα της ζωής του; λογικό μοιάζει να είναι, εφόσον η μερική φώτιση σε ένα πρόβλημα είναι η λύση του, η καθολική φώτιση να είναι η παντοτινή λύση. Αν ο άνθρωπος λοιπόν είναι πρόβλημα η φώτιση είναι η λύση του.  

 Τους περισσότερους ανθρώπους δεν τους απασχολεί ποτέ το ζήτημα της φωτίσεως, κι είναι έτσι σαν να μην τους απασχολεί ποτέ το ζήτημα της λύσης τους, μένουν εσαεί πρόβλημα για τον εαυτό τους και τους άλλους. Άλλους πάλι, σε όλη τη ζωή τους, τους απασχολεί μόνο αυτό και τίποτα άλλο. Για την ακρίβεια, τον εσωτερικό άνθρωπο, τον απασχολεί μόνο αυτό και τίποτα άλλο, σε αυτό το ζήτημα βρίσκει τη λύση όλων των προβλημάτων του, γιατί η φώτιση, είναι η λύση του αισθήματος πάνω στο αίσθημα κι είναι η λύση του νου πάνω στο αίσθημα, κι αν  λύσεις το πρόβλημα του αισθήματός σου, φαίνεται πως λύνεις το πρόβλημα της ζωής σου. Το πρόβλημα δηλαδή των καταστάσεων της ζωής σου κι όσα αυτή περιλαμβάνει.

 Αντίθετα, τον εξωτερικό άνθρωπο δεν τον απασχολεί ποτέ η φώτιση. Γιατί ζητά να λύσει το πρόβλημα από έξω. Ζητά ακόμα και τη σωτηρία του από έξω. Η φώτιση έχει κι άλλα ονόματα, τη λένε πληρότητα, αφύπνιση, τη συσχετίζουν με την ευδαιμονία, τη νιρβάνα, τη χαρά, την ευτυχία, την αιωνιότητα, ακόμα και το τέλος του θανάτου. Κι αυτά δεν είναι πράγματα που μπορείς να τα φτάσεις από έξω. Δεν μπορούν καν να σε πλησιάσουν από έξω, απ’ όσο κοντά κι αν τα ακούς.

 Είναι εφικτή όμως μια φώτιση; είναι εφικτή μια τέτοια υψηλή κατάσταση του νου, που η εφαρμογή της είναι ζωή εν τη αθωότητα κι αγνότητα, στην κοινωνία και τον πολιτισμό μας όπως τα γνωρίζουμε; είναι εφικτή μια τέτοια κατάσταση συνοδευόμενη από ζωή, που η γνωρίζοντες την αποκαλούν τη μόνη αληθινή ζωή, και που χτύπος της καρδιάς της, κατά κοινή ομολογία, είναι στο κέντρο της η αγάπη, η συμπόνια, η αλληλεγγύη κι η βαθύτατη κατανόηση; και που απαιτεί από εμάς, σε σχέση με τον εαυτό μας, τις μέγιστες ανθρώπινες επιδόσεις μας; εν τέλει, κι αν ακόμα ο άνθρωπος έχει χωνεμένο φωτοστέφανο, είναι εφικτή μια ζωή φωτοστέφανου σ’ έναν σκοτεινό κόσμο; κι αν δεν είναι αυτή η ζωή εφικτή, η ζωή που απομένει να ζήσει κανείς τι είναι; αν δεν είναι εφικτή μια φωτισμένη ζωή, μήπως αυτό το ίδιο κάνει όλη τη ζωή ανέφικτη; μήπως απλώς πλαγιοδρομεί όλη τη ζωή και την αναπληρώνει με κάτι άλλο σαν ζωή; Γιατί, αν δεν είναι αληθινή η ζωή τότε τι είναι; κι αν οι φωτισμένοι άνθρωποι, είναι ένας εκεί κι ένας στην άλλη πόλη, ποια η τύχη των πόλεων;

 Μήπως είναι προτιμότερο όμως, αντί να ασπαστούμε και να προσπαθήσουμε όλα αυτά, να καταλήξουμε στο ουδείς τέλειος; ποιο εύκολο δεν είναι; και μετά, έχουμε το πλεονέκτημα της συγκρίσεως. Γιατί, όταν μιλούμε για έναν καθολικό φωτισμό για τελειότητα μιλούμε, πράγμα, που για τον εαυτό μας, δεν δυνάμεθα πάντα να φανταστούμε. Πόσο μάλλον να πραγματώσουμε. Και γιατί, μήπως η φώτιση μας ζητά μια ανέφικτη απομόνωση, που θα έκανε τα λογικά μας να ουρλιάζουν; Όμως αν αποφεύγουμε αυτό που στο βάθος είμαστε εμάς δεν αποφεύγουμε; κι όταν εμάς αποφεύγουμε που αρμενίζει η ζωή μας και ποιος τη ζει; 

 Κι όμως, παρόλα αυτά, και τις υψηλές απαιτήσεις και θυσίες μιας φωτίσεως, στην ίδια αυτή κοινωνία και πολιτισμό που όλοι ζούμε, άλλοι την έχουν στόχο κι άλλοι μήτε τη γνωρίζουν μήτε θέλουν να τη μάθουν. Μήτε θέλουν να ξέρουν τα της φωτίσεως πράγματα.

 Φαίνεται όμως, πως η φώτιση, είναι η αρχή και το τέλος κάθε ταξιδιού. Κάθε εσωτερικού ταξιδιού και το εσωτερικό ταξίδι το έχουν ξεκινήσει όλοι. Αν δεν φτάσουν στο τέλος του εσωτερικού τους ταξιδιού τότε που πάνε; τότε που φτάνουν; γιατί, κατά πως λένε, η φώτιση είναι το τέλος του πόνου, του βασάνου και του σκοταδιού, και δεν μπορεί να ισχυριστεί κανείς μη φωτισμένος, πως δεν πονά και δεν βασανίζεται, όπως αυτό κι αν βρίσκει τρόπο να συμβαίνει.

 Κι είμαστε τώρα στη Μ. Βδομάδα και προσεγγίζουμε το Χριστό όσο σε καμία άλλη περίοδο του χρόνου, και μιλούμε για φως και για φως σαν αιώνια διψασμένοι, σαν αιώνιοι ποθητές, ως άνθρωποι που σκαρφαλώνουν στην κορυφή μιας πυραμίδας, ως άνθρωποι που σκαρφαλώνουν σ’ ένα δέντρο που περιλαμβάνει όλο το δάσος, να φτάσουν σ’ ένα μόνο κλαρί, από κει σ’ έναν ανθό, κι από κει με τη δύναμη των φτερούγων τους να δώσουν μια και να πετάξουν. Γιατί οι άνθρωποι την ελευθερία ποθούν.

 Γιατί η φώτιση είναι το ζητούμενο κάθε ψυχής, είτε η σκέψη που την έχει σκεπάσει το ξέρει είτε όχι. Η ίδια η ψυχή είναι φως, είναι το κύριο συστατικό της, πως θα μπορούσε να έχει άλλο ζητούμενο και πως θα μπορούσε να προσπαθεί για κάτι άλλο; όπου κι αν στρέφεται η δικιά μας προσπάθεια. Η ψυχή, η κάθε ψυχή, ζητά, λαχταρά, ποθεί, να ενωθεί με το φως, το πρώτο φως, το ακατέργαστο ή το κατεργασμένο της γνώσης.

 Η ψυχή μας, που δεν τη ρωτούμε και δεν την ακούμε πάντα, έλκετε απ’ το φως, είναι το φως ο προορισμός της. Είναι γέννημα του φωτός κι επιστρέφει στο φως. Μακριά απ’ το φως υποφέρει. Και δεν είναι αυτή υπόθεση για αγίους αλλά για ανθρώπους, απλούς καθημερινούς ανθρώπους, που ακούν την καρδιά τους και δεν είναι ο φωτισμός μια κατάσταση μεταφυσική κι όσα η δυσκολία μας την επανδρώνει, είναι απλώς ο φυσικός νόμος. Είναι το φως η ίδια μας η προέλευση. Τα μάτια μας ζούνε στο φως, είναι το φως η ζωή των ματιών μας. Χωρίς το φως τους τα μάτια μας είναι νεκρά.

 Θα αισθανθείς κι αυτό θα σε κάνει ν’ αναρωτηθείς, κι αυτό θα σε κάνει να ψάξεις, κι αυτό με τη σειρά του θα σε κάνει να βρεις, για να φτάσεις στο πρώτο. Γιατί αν δεν φτάσεις στο φως πουθενά δεν είσαι. 







Δημοσίευση σχολίου

Σχέση με το Δάσκαλο

     Με ταχτοποιείς μέσα μου, και ξέρω πως το κάνεις, είναι που ζύγισες πρωτύτερα της ψυχής τα ζητούμενα. Είσαι ο πρωτοπόρος ...